รายงานพิเศษ ประเพณีเดินขึ้นดอยสุเทพ ประเพณีที่สืบทอดมาช้านาน ก่อนวันวิสาขบูชา 1 วัน

  
    รายงานพิเศษ ประเพณีเดินขึ้นดอยสุเทพ ประเพณีที่สืบทอดมาช้านาน ก่อนวันวิสาขบูชา 1 วัน ถือเป็นการบำเพ็ญศีล วิปัสสนาและได้บุญมาก
วันวิสาขบูชา ถือเป็นวันสำคัญทางพระพุทธศาสนา เป็นวันที่พระพุทธเจ้าประสูติ ตรัสรู้ และปรินิพพาน ในวันเพ็ญเดือน 6 ดังนั้น เมื่อถึงวันวิสาขบูชา ชาวพุทธทั้งคฤหัสถ์ และบรรพชิต ได้พร้อมใจกันประกอบพิธีบูชาพระพุทธองค์ทุกปี แต่สำหรับชาวเชียงใหม่ยังมีประเพณีสำคัญอีกอย่างหนึ่งที่ยึดถือและปฏิบัติกันสืบมา นั่นคือ “ประเพณีเดินขึ้นดอยสุเทพ”
ชาวเชียงใหม่ มีความผูกพันกับพระพุทธศาสนามาก และศูนย์รวมแห่งพลังศรัทธาทั้งมวล คือ พระธาตุดอยสุเทพ ประเพณีการเดินขึ้นดอยสุเทพ มีการเล่าขานสืบต่อกันมาว่า เริ่มตั้งแต่เกิดเหตุการณ์ปาฏิหาริย์ที่องค์พระบรมสารีริกธาตุ วัดสวนดอกแยกออกเป็น 2 องค์ ทำให้พระเจ้ากือนา กษัตริย์ผู้ครองราชย์สมัยนั้น คิดหาสถานที่ที่จะสร้างวัดขึ้น เพื่อประดิษฐานพระบรมสารีริกธาตุอีกองค์หนึ่ง จึงทรงทำการเสี่ยงทายในวันวิสาขบูชา วันเพ็ญเดือน 6 ของปีนั้น ทรงอธิษฐานเสี่ยงช้างมงคล ถ้าช้างไปหยุด ณ จุดใด ก็จะใช้สถานที่นั้น เป็นที่สร้างวัดเพื่อบรรจุพระบรมสารีริกธาตุ
ช้างเสี่ยงทายเริ่มเดินออกจากวัดสวนดอก บ่ายหน้าขึ้นสู่ดอยสุเทพไปจนถึงยอดชั้นที่ 1 ชื่อดอยหมากขนุน หรือ ดอยช้างนูน และขึ้นต่อไปถึงยอดชั้นที่ 2 ชื่อดอยสนามยอด หรือ ดอยสามยอด ระหว่างทางช้างเกิดสั่นและหยุดพักช่วงหนึ่ง พระเจ้ากือนาจึงโปรดให้สร้างวัดขึ้น ณ จุดที่ช้างพัก ปัจจุบัน คือ วัดผาลาดเมื่อช้างหายเหนื่อยก็ลุกเดินต่อมุ่งหน้าไปจนถึงชั้นที่ 3 ชื่อว่า ดอยสุเทพ ซึ่งขณะนั้นมีฤาษีวาสุเทพนั่งบำเพ็ญเพียรอยู่ในถ้ำ ช้างก็ไปหยุดและตายที่นั่น พระเจ้ากือนาจึงทรงให้สร้างวัดพระธาตุดอยสุเทพขึ้นตรงจุดนั้น และเป็นที่ประดิษฐานพระบรมสารีริกธาตุเจดีย์
ต่อมาปี 2477 เมื่อพระครูบาศรีวิชัยร่วมกับชาวล้านนาสร้างถนนขึ้นดอยสุเทพ ชื่อ ถนนศรีวิชัย ตอนแรกถนนเป็นดินลูกรัง ต่อมามีการปรับปรุงเป็นถนนลาดยาง ในปี 2524 พระครูบาศรีวิชัยได้เปรียบการเดินทางขึ้นวัดพระธาตุดอยสุเทพไว้ว่าเป็นเสมือนการเดินทางไปสู่การตรัสรู้เป็นพระอรหันต์ของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า โดยเปรียบเทียบวัดพระธาตุดอยสุเทพ คือ วัดอรหันต์ ลักษณะการเดินทางจะเดินด้วยเท้า ถือประทีป ธูปเทียน เป็นริ้วขบวนประกอบด้วย พระสงฆ์เดินนำหน้าสวดมนต์ และประชาชนเดินตามหลัง โดยเริ่มขบวน ณ วัดโสดาบรรณ หรือ วัดศรีโสดา และนมัสการวัดสักกินาคม และวัดอนาคามี และเดินทางขึ้นไปนมัสการวัดพระธาตุดอยสุเทพหลังจากนั้นก็บำเพ็ญศีลวิปัสสนา ทำบุญตักบาตรในเช้าวันรุ่งขึ้น แล้วจึงเดินทางกลับ จึงถือว่าได้อานิสงส์แรง หรือได้ทำบุญมากนั่นเอง
ปีนี้จังหวัดเชียงใหม่ กำหนดจัดงานไหว้สาป๋ารมีพระบรมธาตุถวายน้ำสรงพระราชทานสืบสานประเพณีเตียวขึ้นตอย ต่อเนื่องเป็นปีที่ 13 มีการจัดฉลองสมโภช ณ วัดโชติกุนสุวรรณาราม ตั้งแต่วันที่ 18 - 23 พฤษภาคม 2556 และในค่ำคืนของวันที่ 23 พฤษภาคม 2556 ซึ่งตรงกับวันขึ้น 14 ค่ำ เดือน 8 ก่อนวันวิสาขบูชา 1 วัน มีพิธีอัญเชิญน้ำสรงพระราชทานขึ้นไปวัดพระธาตุดอยสุเทพ โดยเคลื่อนขบวนขึ้นไปวัดพระธาตุดอยสุเทพตามประเพณีเตียวขึ้นดอย โดยรถบุษบก มีขบวนแห่เครื่องสักการะแบบล้านนา ตลอดเส้นทางมีการจัดซุ้มต้อนรับและบริการ จำนวน 11 จุด มีบริการน้ำดื่ม โรงทาน และมีพยาบาลประจำทุกจุด แห่จนถึงวัดพระธาตุดอยสุเทพ ระยะทาง 14 กิโลเมตร ถึงในเช้าของวันที่ 24 พฤษภาคม 2556 ซึ่งตรงกับวันวิสาขบูชา จะมีพระสงฆ์ จำนวน 86 รูป ลงมาจากบันไดนาคออกรับอาหารบิณฑบาต เพื่อถวายเป็นพระราชกุศลแด่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวและสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ และในเย็นวันเดียวกัน จะมีการประกอบพิธีถวายน้ำสรงพระราชทานพระบรมธาตุดอยสุเทพ และเวียนเทียนปทักษิณรอบพระบรมธาตุเนื่องในวันวิสาขบูชา
และปีนี้ เครือข่ายความร่วมมือจัดการปัญหาขยะ เหล้า บุหรี่ ความรุนแรงจังหวัดเชียงใหม่ ได้รณรงค์กิจกรรมเดินขึ้นดอยอย่างสร้างสรรค์ ไม่สร้างบาปและปัญหาให้กับผู้อื่น โดยให้เดินอย่างสงบ ปลอดเหล้า บุหรี่ ขยะ และความรุนแรง เพื่อคงไว้ซึ่งวัฒนธรรมอันดีงาม
 
23 พฤษภาคม 2556 , 12:03 น. , อ่าน 1199  

 ข่าวโดย   กนกรัตน์-กมลวรรณ-กรรัตน์ สวท.เชียงใหม่